Więcej...

IK Multimedia iRig Keys 2 - klawiatura sterująca MIDI

Sprzęt studyjny | 06.01.2020  | Jarosław Stubiński
Marka:  IK Multimedia

3-oktawowy manuał z miniklawiszami, kółka modulacji i odstrojenia, pięć manipulatorów obrotowych i sześć przycisków, a wszystko to za 630 zł wobec dość mocnej konkurencji. Czym nowy kontroler IK Multimedia zamierza zwrócić na siebie uwagę potencjalnych nabywców?

Chciałoby się powiedzieć, że „nihil novi sub sole” albo „yet another mini-controller”, używając współczesnego odpowiednika łaciny. Zależy jak na to patrzeć. Dziś już żaden szanujący się producent nie wypuszcza na rynek czegoś, co w jakiś sposób nie odróżnia się od pozostałych sprzętów z podobnego przedziału cenowego. Zwykle chodzi o pewną funkcjonalną odmienność, innowacyjność, rozwiązanie konstrukcyjne lub coś ekstra, czego nie mają inne wyroby.

Konstrukcja IK Multimedia iRig Keys 2

W sprzedaży jest obecnie kilkadziesiąt klawiatur sterujących ze zminiaturyzowanymi klawiszami, zatem – przynajmniej teoretycznie – konkurencja jest duża. Nowy iRig Keys 2 na pierwszy rzut oka nie odróżnia się od innych wiodących w tym zakresie urządzeń. Mamy obudowę z tworzywa i niezłą, choć bazującą na typowych silikonowych stykach klawiaturę z velocity (szybkość nacisku) i bez aftertouch (siła docisku). Mimo swoich kompaktowych gabarytów manuał nie rozczarowuje. Głębokość pracy klawiszy dobrano optymalnie, choć niektórzy mogą narzekać, że są one zbyt twarde. Kwestia gustu i przyzwyczajenia. Uwagę zwracają manipulatory modulacji i odstrojenia, które w podobnych produktach lubią być zastępowane rozwiązaniami typu ribbon controller. Tutaj są to fizyczne potencjometry, na które ruch przenoszony jest za pośrednictwem kółek po lewej stronie klawiatury. Pitchbender ma klasyczną sprężynę, dzięki której po puszczeniu wraca do położenia spoczynkowego. Oba regulatory dobrze leżą pod palcami i działają bardzo sprawnie. Zakres wychyleń nie jest duży, ale w zupełności wystarcza do realizowania podstawowej modulacji.

Kontroler wyposażony jest w wejście i wyjście MIDI (na tym samym porcie, co MIDI przez USB), wyjście słuchawkowe, gniazdo micro USB oraz wejście przycisku lub regulatora nożnego.

Choć na panelu są cztery potencjometry funkcyjne, to dzięki przyciskowi 5-8 obsługują łącznie 8 funkcji, które możemy zdefiniować. Wielofunkcyjny enkoder Data ma także tryb przycisku. Pozostałe elementy sterujące to przyciski zmiany oktaw, programów i trybów Set. Klawiatura zasilana jest przez USB i tą drogą komunikuje się z komputerem lub urządzeniami przenośnymi. Przez USB otrzymuje sygnał audio (iRig Keys 2 widziany jest w programach DAW jako port wyjściowy), który pojawia się na wyjściu słuchawkowym kontrolera. Ta ostatnia funkcja jest niesamowicie przydatna, ponieważ, jeśli tylko nie zamierzamy nagrywać sygnału analogowego, przy bezpośredniej współpracy z komputerem lub urządzeniem przenośnym pozwala zrezygnować z interfejsu audio, a wyjście słuchawkowe z laptopa wykorzystać do innych celów jako oddzielny port. Pomyślano także o dodatkowym interfejsie MIDI (pierwszy realizowany jest przez USB, a drugi powiela jego funkcjonalność), tutaj bazującym na dwóch gniazdach TRS 2,5 mm. By podłączyć do nich kable z końcówkami DIN-5 musimy użyć specjalnych przejściówek. Problem w tym, że w zestawie jest tylko jedna, zatem musimy wybrać – albo wejście, albo wyjście. Ponieważ to drugie będzie wykorzystywane zdecydowanie częściej, sytuacja jest do opanowania.

Dzięki funkcji Set możemy zaprogramować 4 własne programy obejmujące komplet ustawień kontrolera. Zmieniamy je sekwencyjnie przyciskiem Set, a numer aktualnego ustawienia prezentowany jest za pośrednictwem umieszczonych obok diod LED.

Gdy kontroler ma pracować samodzielnie, czyli bez komputera, wysyłając komunikaty przez wyjście MIDI Out, wówczas zasilamy go za pośrednictwem dowolnej ładowarki USB, którą na pewno znajdziemy w domu. Przewidziano także gniazdo do podłączenia sterownika nożnego, a oprócz wspomnianej przejściówki na DIN-5 w pakiecie znajdziemy kabel z micro USB na Lightning oraz na USB A. Przy współpracy z urządzeniami przenośnymi należy uwzględnić fakt, że klawiatura pobiera zasilanie bezpośrednio od nich, co może znacząco wpływać na czas pracy.

Potencjalna konkurencja dla IK Multimedia iRig Keys 2

Zakładamy, że interesują nas wyłącznie manuały 3-oktawowe ze zmniejszonymi klawiszami i możliwością zasilania kontrolera przez USB. Wbrew pozorom wybór nie jest tutaj aż taki duży, zaś iRig Keys 2 góruje nad konkurencją tym, że jest także wyjściowym interfejsem audio 24 bity/96 kHz. Ale inne produkty o podobnej konstrukcji też mają swoje zalety, które poszarzają ich zakres zastosowań.

1.

Arturia Keystep

Urządzenie ma 32-klawiszowy manuał z klawiszami typu Slim oraz reakcją na velocity i aftertouch. Znajdziemy w nim rozbudowany sekwencer krokowy, arpeggiator, tryb pracy Chord, przyciski sterowania transportem oraz paski modulacji i odstrajania. Istotną cechą jest obecność wyjścia CV/gate, wejścia i wyjścia synchronizacji do współpracy z instrumentami modularnymi oraz MIDI DIN-5. Nie ma natomiast żadnych enkoderów, a dostępne gałki służą do obsługi pokładowego arpeggiatora lub sekwencera. (525 zł)

2.

NI Komplete Kontrol M32

Kontroler w pełni zintegrowany z całym ekosystemem Native Instruments Kontrol/Maschine, obsługujący protokół NKS i zawierający w pakiecie całą gamę przydatnego oprogramowania NI plus Ableton Live 10 Lite. Manuał ma 32 klawisze z velocity. Możemy skorzystać z pasków modulacji i odstrojenia a także ośmiu enkoderów reagujących na dotyk i enkodera/joysticka typu 4D-Push. Obsługę ułatwia czytelny wyświetlacz OLED. Poza portem USB i gniazdem kontrolera nożnego nie ma tu jednak żadnych innych złączy. (499 zł)

3.

Korg microKEY Air 37

Podobnie jak w przypadku IK Multimedia, tu także jest 37 zmniejszonych klawiszy, a więc o 5 więcej niż w kontrolerach Arturia i NI. Mamy też fizyczne kółka odstrojenia i modulacji oraz przyciski zmiany oktaw. Na tym lista manipulatorów się kończy, jeśli nie liczyć gniazda do podłączenia kontrolera nożnego. Tym, co wyróżnia Air 37 od podobnych urządzeń, jest możliwość komunikacji z komputerami i urządzeniami przenośnymi za pośrednictwem Bluetooth oraz opcja zasilania z baterii R6 (AA). (549 zł)



IK Multimedia iRig Keys 2 w praktyce

Kontroler nie ma dedykowanego oprogramowania edycyjnego, a jego konfiguracji dokonujemy miejscowo w trybie Edit. Używamy wówczas przycisków i klawiszy manuału, które na tę okoliczność odpowiednio opisano. Edycja obejmuje ustawianie kanału transmisji MIDI, zmianę trybu velocity, przypisywanie kontrolerów CC do gałek, wysyłanie zaprogramowanych poleceń Program Change, aktualnego numeru programu i polecenia ANO (All Notes Off), a także półtonową transpozycję klawiatury. Zdecydowanie zabrakło możliwości definiowania skal muzycznych i funkcji arpeggiatora, które znajdziemy w wielu konkurencyjnych produktach. Na uwagę zasługuje natomiast opcja Set. Jest to komplet ustawień wszystkich elementów kontrolera (klawiatury i manipulatorów), które możemy zapisać w czterech komórkach pamięci, przywołując je sekwencyjnie dedykowanym przyciskiem. Rzecz bardzo wygodna, gdy chcemy szybko przełączyć kontroler np. z trybu nagrywania na tryb miksu lub sterowania pracą wtyczki procesora bądź instrumentu.

Klawiatura urządzenia bazuje na klasycznych przyciskach silikonowych – w tym wypadku podwójnych, dla realizacji velocity. Pasek materiału pełni funkcję tłumika odgłosu naciśnięcia klawisza.

Warte podkreślenia jest to, że iRig Keys 2 jako wyjściowy interfejs audio może pracować z próbkowaniem do 96 kHz i 24-bitową rozdzielczością, co czyni kontroler narzędziem do współpracy z profesjonalnymi programami DAW. Nie można natomiast ustawić różnych kanałów transmisji dla MIDI przez USB i z wyjścia MIDI Out. W zakresie regulacji krzywej velocity mamy do dyspozycji standardowe tryby light, normal i heavy a także trzy tryby stałego poziomu, który może mieć wartość 64, 100 lub 127. Możemy zmieniać numery kontrolerów dla wszystkich 4 (8) potencjometrów, kontrolera nożnego, enkodera i jego przycisku, ale kółka modulacji i odstrojenia przypisane są „na sztywno” do swoich standardowych kontrolerów, co niekiedy może wywoływać konflikt z kontrolerami dla DAW (np. Mod zmienia poziom tłumika w kanale). Komunikatów MIDI nie wysyłają natomiast przyciski zmiany oktaw, przycisk 5-8 oraz regulator Volume dla wyjścia słuchawkowego, co jest najzupełniej zrozumiałe. Z komputerami Mac klawiatura współpracuje bez konieczności instalowania jakiegokolwiek oprogramowania. W przypadku Windows 7 i 8 konieczna będzie instalacja bezpłatnych sterowników ASIO4All, a gdy korzystamy z Windows 10, wówczas praca interfejsu odbywa się w oparciu o sterowniki WASAPI.

Podsumowanie

IK Multimedia iRig Keys 2 występuje też w wersji z pełnowymiarową klawiaturą, oznaczonej jako Pro. Różnica w cenie między tymi kontrolerami wynosi 100 zł i mam wrażenie, że wiele osób będzie skłonnych wybrać ten droższy. Jest on sporo wygodniejszy, ale trzeba też pamiętać, że nieco większy i trudniej go będzie umieścić np. w plecaku. Jedną z największych zalet urządzenia jest integracja z interfejsem wyjścia audio 24 bity/96 kHz. Z uwagi na ograniczenia w poborze prądu nie należy oczekiwać, że gniazdo słuchawkowe tego interfejsu zapewni nam bardzo wysoki poziom sygnału, ale wykorzystując je jako wyjście liniowe możemy bezpośrednio połączyć je z monitorami odsłuchowymi bez dodatkowego interfejsu audio. Jeśli tylko nie musimy niczego nagrywać (poza MIDI, rzecz jasna) to w ten sposób stworzymy cały system do produkcji muzyki w komputerze. 

 

Nasze spostrzeżenia

+ wbudowany wyjściowy interfejs audio 24 bity/96 kHz
+ fizyczne regulatory modulacji i odstrojenia
+ 5 obrotowych kontrolerów obsługujących łącznie do dziesięciu funkcji
+ tryb zapisywania czterech ustawień Set
+ wyjście słuchawkowe (liniowe) z regulacją poziomu sygnału

- tylko jedna przejściówka na DIN-5
- brak kreatywnych funkcji MIDI (np. arpeggiatora i trybu skal)

 

Zakres zastosowań

- łatwy w transporcie, kompaktowy kontroler MIDI z manipulatorami Control Change, wyposażony w interfejs wyjścia audio 24/96

 

Informacje

Klawiatura 37 mini klawiszy z velocity
Złącza micro USB, wejście i wyjście MIDI (TRS 2,5 mm), wyjście słuchawkowe (TRS 3,5 mm), gniazdo kontrolera nożnego (TRS 6,3 mm)
Manipulatory Volume, enkoder z przyciskiem, 4 regulatory obrotowe, 5 przycisków
Przetwarzanie C/A 24 bity, 44,1/48/88,2/96 kHz
Kompatybilność >iOS 6, >Android 5, >OS X 10.6, >Windows 7
Zasilanie przez USB
Wymiary 518x139x54 mm
Waga 0,87 kg