Więcej...

RME ADI-2 FS - przetwornik A/C/A

Sprzęt studyjny | 15.03.2020  | Jarosław Stubiński
Marka:  RME

Niewiele jest firm, które położyły tyle zasług na polu rozwoju technologii cyfrowego przetwarzania dźwięku co niemiecka RME. ADI-2 FS jest tego kolejnym przykładem.

Stereofoniczny przetwornik A/C/A można kupić zarówno za kilkaset złotych, jak i, tak jak w tym przypadku, za 3.222 zł. Różnica między nimi polega nie tylko na funkcjonalności w zakresie liczby obsługiwanych formatów cyfrowych, ale też na implementacji zaawansowanych technologii konwersji. Ich zadaniem jest uzyskanie jak najczystszego sygnału zegarowego oraz takie odfiltrowanie ubocznych efektów przetwarzania, by uzyskać nieskazitelny dźwięk o najwyższej jakości. Aby jednak docenić walory takich urządzeń jak np. ADI-2 FS, będziemy musieli dysponować całym torem sygnałowym o porównywalnej jakości – od źródeł sygnału do monitorów i pomieszczenia odsłuchowego. Warto też pamiętać, że ADI-2 FS jest najtańszym produktem w rodzinie dwukanałowych przetworników ADI-2. Model ADI-2 Pro FS (5.970 zł) oferuje próbkowanie do 768 kHz, port USB do współpracy z komputerem oraz moduł DSP z korekcją i analizatorem widma. Z kolei ukierunkowany na rynek konsumencki ADI-2 DAC FS (4.390 zł) jest przetwornikiem cyfrowo-analogowym, który oprócz funkcji oferowanych przez Pro FS (za wyjątkiem konwersji A/C) pozwala na pracę z plikami 32-bitowymi, obsługę formatów DSD i może być obsługiwany zdalnie pilotem MRC.

Wejścia i wyjścia RME ADI-2 FS

O zakresie zastosowań przetwornika A/C/A, poza jego parametrami konwersji decyduje dostępność portów analogowych i cyfrowych. W przypadku ADI-2 FS po stronie analogowej mamy symetryczne wejścia combo (XLR/TRS 6,3 mm) o czułości nominalnej +4, +13 lub +19 dBu. Wejściom towarzyszy 6-diodowy wskaźnik poziomu, obejmujący zakres od -60 do 0 dBFS. Ta ostatnia dioda miga przy poziomach maksymalnych sięgających -1/-2 dBFS, by po osiągnięciu 0 dBFS zaświecić na dłużej dzięki funkcji pamięci szczytów. Wyjścia analogowe funkcjonują pod postacią dwóch par XLR i TRS 6,3 mm oraz umieszczonego na przednim panelu gniazda słuchawkowego. Wszystkie mają wspólną regulację poziomu potencjometrem Volume, którą można odłączyć dla wyjść liniowych, jednocześnie ustawiając je w jednym z trzech zakresów nominalnych: +4, +13 lub +19 dBu.

Urządzenie standardowo zasilane jest za pośrednictwem zasilacza sieciowego, ale korzystając z odpowiedniego kabla można je podłączyć do gniazdka zapalniczki w samochodzie lub bezpośrednio do akumulatora. Mamy wówczas czysto chemiczne, stabilne źródło napięcia stałego pozbawionego jakichkolwiek zakłóceń, co może zwiększyć parametry dynamiki przetwarzania nawet o 3 dB.

We wszystkich urządzeniach wysokiej klasy, a zwłaszcza konwerterach, dąży się do wyeliminowania elementów regulacyjnych mogących degradować sygnał, np. takich jak potencjometry. Wobec konieczności regulacji poziomu stosuje się natomiast przełączanie – znacznie stabilniejsze, gwarantujące pełną powtarzalność i pozwalające uniknąć elementów mechanicznych w ścieżce sygnałowej. Tak też jest w ADI-2 FS, w którym funkcje przełączające pełnią analogowe klucze elektroniczne oraz przekaźniki. Wejścia i wyjścia cyfrowe funkcjonują pod postacią gniazd RCA i portów optycznych TosLink. Te pierwsze obsługują formaty cyfrowe AES-3 lub S/PDIF, a te drugie S/PDIF lub ADAT (na kanałach 1-2). Do połączenia wejść/wyjść AES dostępnych w standardowym formacie XLR z gniazdami RCA w RME ADI-2 FS będziemy potrzebować specjalnego kabla, w którym po stronie RCA odłączamy masę, używając tylko dwóch żył środkowych. Firma RME zapewnia, że jeśli urządzenie źródłowe lub docelowe ma separowane transformatorowo złącza XLR, takie połączenie będzie działało bezproblemowo, niejako w „bonusie” oferując rozłączenie potencjalnej pętli mas.

Potencjalna konkurencja RME ADI-2 FS

W zakresie swojej funkcjonalności, obejmującej dwukierunkową konwersję 24/192 oraz dostępność portów S/PDIF, ADAT i AES, trudno jest znaleźć bezpośredni rynkowy odpowiednik ADI-2 FS. Podobne urządzenia, ale już zdecydowanie bardziej luksusowe oraz wyposażone w USB pozwalające na współpracę z komputerem, kosztują znacznie więcej.

1.

Lynx Studio Hilo USB

Dwustronna konwersja A/C/A z 24-bitową rozdzielczością i próbkowaniem do 192 kHz. Także nie obsługuje DSD, ale ma port USB, dotykowy ekran i może być zasilany bezpośrednio z sieci lub akumulatora 9-18 V. Dostępny w kolorze czarnym lub srebrnym. Oddzielne porty AES (XLR) i S/PDIF (RCA) a także wejście i wyjście synchronizacji worclock na złączach BNC. Umożliwia stosowanie rozszerzeń do 32x32. (cena: 11.000 zł)

2.

Antelope Amari

Masteringowy przetwornik A/C/A z próbkowaniem do 384 kHz i obsługą wszystkich formatów DSD. Zakres dynamiki 128 dB (A/C – podwójne AK5578) i 138 dB (C/A – osiem CS43198). Dwa wyjścia słuchawkowe z niezależną regulacją poziomu oraz impedancji. Port USB 3.1, oddzielne złącza AES i S/PDIF, wejście/wyjście wordclock i obsługa z poziomu dotykowego wyświetlacza. Zegar kwarcowy ze stabilizacją temperaturową. (cena: 13.000 zł)



RME ADI-2 FS w praktyce

Przetwornik może pracować zarówno z zegarem przychodzącym przez wejścia cyfrowe, jak i własnym, który transmitowany jest też przez wyjścia cyfrowe. Częstotliwość próbkowania dla wejścia i wyjścia w trybie A/C/A zawsze jest taka sama. Wartość częstotliwości próbkowania wewnętrznego lub zewnętrznego wskazywana jest przez diody na przednim panelu. Próbkowanie pojedyncze (32, 44,1 lub 48 kHz) ma dedykowane wskaźniki, a próbkowanie podwójne (DS – 88,2 lub 96 kHz) i poczwórne (QS – 176,4 lub 192 kHz) po jednym – w tym wypadku sygnalizującym mnożnik dla odpowiedniej częstotliwości pojedynczej. W ten sprytny sposób zredukowano liczbę diod na przednim panelu. Kolejnym uproszczeniem jest sekwencyjne przełączanie częstotliwości próbkowania – naciskamy przycisk Clock tyle razy, aż kombinacja wskaźników pokaże oczekiwaną wartość. Podobnie wybiera się źródło zegara, używając do tego przycisku Dig In. Gdy źródłem sygnału cyfrowego jest port S/PDIF, wskaźniki na przednim panelu sprawnie identyfikują jego częstotliwość, a konwersja dopasowuje się automatycznie. Gdy jednak sygnał S/PDIF trafia do urządzenia przez port optyczny, ADI-2 FS domyślnie pokazuje jedną z częstotliwości pojedynczych (44,1 lub 48 kHz), a gdy jest ona podwójna lub poczwórna, odpowiedniej zmiany musimy dokonać ręcznie, naciskając przycisk Clock. Gdy sygnał dostarczany jest w formacie ADAT, częstotliwość zegara może zawierać się tylko w przedziale 40-49 kHz (ograniczenie formatu).

Wskaźnik poziomu wejściowego oferuje funkcję pamięci szczytów, co oznacza, że gdy sygnał osiągnie 0 dBFS diody Ovr zaświecą na dłuższy okres czasu. W okolicach poziomów do -1 dBFS diody te tylko migają.

Znajdująca się w sekcji ustawienia poziomu wejściowego dioda Dig sygnalizuje przełączenie urządzenia w tryb konwersji cyfrowo-cyfrowej, bez udziału przetwarzania analogowo-cyfrowego, ale z możliwością podsłuchu sygnału na drodze analogowej. W tym samym czasie miernik analogowego poziomu wejściowego pokazuje poziom wchodzącego sygnału cyfrowego. Taki tryb pracy można wykorzystać do rozdzielenie sygnału cyfrowego na dwa formaty (optyczny i elektryczny) jak też do regeneracji zegara i poprawy jakości sygnału cyfrowego. Jest to możliwe dzięki zastosowaniu standardowego dla produktów RME systemu SteadyClock, który na bazie zegara wejściowego tworzy przebieg o poprawionej stromości zboczy i większej precyzji próbkowania. W ten sposób redukuje się poziom ewentualnych błędów konwersji, co nie pozostaje bez wpływu na stabilność obrazu stereo oraz prezentację transjentów. Podobny tryb pracy można wykorzystać także w odniesieniu do sygnału analogowego. Funkcję Analog Loop aktywujemy przyciskiem Level w sekcji Analog Output. Sygnał z wejścia analogowego kierowany jest wówczas bezpośrednio na wyjścia analogowe, z możliwością jego monitoringu na wyjściu cyfrowym. Zastosowanie tego trybu jest podobne jak w przypadku sygnału cyfrowego – rozdzielenie na trzy oddzielne pary sygnałów (XLR, TRS i słuchawkowy) z jednoczesną konwersją impedancji, symetryzacją i/lub dopasowaniem poziomów (możliwe jest zwiększenie lub zmniejszenie poziomu o 15 dB). Z uwagi na wysoką jakość analogowych torów sygnałowych funkcja ta może znaleźć zastosowanie np. w systemach masteringowych czy na stanowiskach archiwizacji materiałów audio.

Podsumowanie

ADI-2 FS jest wysokiej klasy dwukanałowym przetwornikiem A/C/A, który można wykorzystać wszędzie tam, gdzie zaistnieje potrzeba połączenia dwóch środowisk analogowych lub cyfrowych. Oferując zakres dynamiki konwersji na poziomie 121 dBA, pasmo przenoszenia sięgające 90 kHz, zniekształcenia poniżej tysięcznych części procenta i pracę z poziomami audio sięgającymi +22 dBu (czyli prawie 10 V) jest predestynowany do pracy w systemach masteringowych, profesjonalnych studiach nagrań, studiach postprodukcyjnych i nadawczych. Poza funkcją przetwornika A/C/A może też działać jako konwerter formatów, poziomów oraz impedancji, regenerując sygnał cyfrowy i dopasowując analogowy. Wykonany w Niemczech z najwyższą starannością, dbałością o każdy szczegół i w oparciu o najnowsze rozwiązania technologiczne jest jednocześnie relatywnie tani, sprytnie wypełniając lukę rynkową pomiędzy najtańszymi a dużo droższymi urządzeniami (np. takimi jak Antelope Amari czy Lynx Studio Hilo). Owszem, nie ma USB, nie obsługuje 1-bitowego DSD, a jego maksymalne próbkowanie to „tylko” 192 kHz, ale właśnie dlatego RME ma w swojej ofercie także model ADI-2 Pro FS, który pozwala skorzystać z tych i wielu innych funkcji. 

 

Nasze spostrzeżenia

+ atrakcyjny cenowo, hi-endowy konwerter stereo PCM
+ możliwość pracy jako wszechstronny konwerter formatów/rozdzielacz
+ niezmiennie najwyższa jakość dostępna za tę sumę pieniędzy
+ potężny sygnał na wyjściu słuchawkowym

- podłączenia w formacie AES wymagają zastosowania przerobionych kabli

 

Zakres zastosowań

- stereofoniczny przetwornik A/C/A, konwerter formatów i rozdzielacz w systemach masteringowych, profesjonalnych studiach nagrań, studiach postprodukcyjnych i nadawczych

 

Informacje

Konwersja 2-kanałowa, 24 bity, próbkowanie 32; 44,1; 48; 64; 88,2; 96; 176,4; 192 kHz. Dynamika A/C 121 dBA; dynamika C/A 120 dBA
Pasmo przenoszenia 2 Hz-92,7 kHz (dla próbkowania 192 kHz)
THD+N 0,00025% (dla -1 dBFS)
Separacja międzykanałowa >110 dB
Maks. poziom wejściowy/wyjściowy +19 dBu (+22 dBu w trybie bez konwersji)
Impedancja wejściowa 36 kΩ
Impedancja wyjściowa 150 Ω (linia), 0,1 Ω (słuchawki)
Zasilanie zewnętrzny zasilacz 100-240 V, napięcie 12 V, 10 W
Wymiary 215x44x130 mm
Waga  0,9 kg


: .
: .
: .
: .
: .
:.

[_RME_02.jpg]
Urządzenie standardowo zasilane jest za pośrednictwem zasilacza sieciowego, ale korzystając z odpowiedniego kabla można je podłączyć do gniazdka zapalniczki w samochodzie lub bezpośrednio do akumulatora. Mamy wówczas czysto chemiczne, stabilne źródło napięcia stałego pozbawionego jakichkolwiek zakłóceń, co może zwiększyć parametry dynamiki przetwarzania nawet o 3 dB.

[_RME_03.jpg]
Wskaźnik poziomu wejściowego oferuje funkcję pamięci szczytów, co oznacza, że gdy sygnał osiągnie 0 dBFS diody Ovr zaświecą na dłuższy okres czasu. W okolicach poziomów do -1 dBFS diody te tylko migają.

[_RME_04.jpg]
Jeśli chcielibyśmy używać przetwornika we współpracy z komputerem, korzystać z 5-pasmowego korektora oraz 32-pasmowego analizatora widma, wówczas powinniśmy wziąć pod uwagę zakup droższego modelu – RME ADI-2 Pro FS.